Γιάννης Παπαθανασίου

Φωτογραφίες

logo facebook

Newsletter


Εγγραφείτε στο Newsletter για να ενημερώνεστε για τη δράση μου. 

Ομιλία σε συνέδριο του ΕΒΕΑ

eveaΚυρίες και κύριοι,

Θέλω κατ' αρχήν να ευχαριστήσω για την πρόσκληση και να συγχαρώ τους διοργανωτές για την πρωτοβουλία αυτής της εκδήλωσης.

Το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών ήταν πάντα – και εξακολουθεί να είναι – ενεργά παρόν στο δημόσιο διάλογο, για όλα τα μεγάλα θέματα που αφορούν την ανάπτυξη, την αγορά, την ελληνική κοινωνία. Και κυρίως είναι παρόν όχι με κραυγές, αλλά με ουσία. Με υπευθυνότητα, με νηφαλιότητα, με ρεαλιστικές και τεκμηριωμένες θέσεις.

Σήμερα, σε μια κρίσιμη περίοδο για τη χώρα, αυτά τα στοιχεία είναι που θα μας βοηθήσουν να βρούμε μια ώρα αρχύτερα το δρόμο της εξόδου από την κρίση.

Η Ελλάδα βρίσκεται ξανά αντιμέτωπη με αποφάσεις που θα καθορίσουν το μέλλον της και την παραμονή της στην ευρωζώνη. Η ελληνική κοινωνία καλείται να υποστεί μια νέα σειρά επώδυνων μέτρων, που θα επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο το εισόδημα χιλιάδων πολιτών.

Στο σημείο αυτό θα είμαι ξεκάθαρος: οι περικοπές που περιέχονται στο δημοσιονομικό πακέτο των 11,5 δισ. ευρώ είναι σίγουρα δυσβάσταχτες και σε πολλές περιπτώσεις άδικες. Είναι δυσβάσταχτες γιατί πέφτουν στους ώμους μιας κοινωνίας που έχει ήδη «γονατίσει» από τα αλλεπάλληλα μέτρα των δύο προηγούμενων ετών, χωρίς να έχει δει ως τώρα κανένα φως στον ορίζοντα. Είναι άδικες γιατί επιβαρύνουν ξανά τα εύκολα θύματα, τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους, ενώ εξακολουθούν να υπάρχουν ακόμη τεράστιες πηγές σπατάλης στο δημόσιο τομέα, εξακολουθούν να υπάρχουν δυσλειτουργίες που στερούν πολύτιμα έσοδα από το κράτος.

Αυτού του είδους τα μέτρα, δεν μπορεί παρά να είναι τα τελευταία που λαμβάνονται. Εύχομαι πραγματικά να είναι τα τελευταία που θα απαιτηθούν. Σίγουρα όμως θα είναι τα τελευταία που θα αντέξουν και θα ανεχθούν οι πολίτες.

Ας φροντίσουμε λοιπόν, αυτή τη φορά, οι θυσίες να πιάσουν τόπο.

Η οριστικοποίηση και η ψήφιση του πακέτου από τη Βουλή θα είναι το απαραίτητο διαπραγματευτικό εργαλείο στα χέρια της κυβέρνησης, προκειμένου να εξασφαλίσει την εκταμίευση της επόμενης δόσης και να διεκδικήσει την επιμήκυνση του προγράμματος δανεισμού.

Και οι δύο αυτοί στόχοι είναι ζωτικής σημασίας. Γιατί θα διασφαλιστεί η παραμονή της Ελλάδας στο ευρώ και θα δοθεί τέλος στην αβεβαιότητα που έχει επικρατήσει τους τελευταίους μήνες. Γιατί θα διοχετευθεί πολύτιμη ρευστότητα στο εσωτερικό της χώρας και θα μπορέσει η αγορά να πάρει έστω μια μικρή ανάσα, μετά από πολύ καιρό.

Πάνω από όλα, όμως, γιατί θα κερδίσουμε μια ακόμη παράταση χρόνου, για να κάνουμε αυτό που πρέπει. Αυτό που δεν έχει γίνει ως τώρα με ευθύνη όλων μας: να θεραπεύσουμε τις αδυναμίες μας. Να αλλάξουμε ό,τι μας έφερε ως εδώ.

Μόνο μέσα από αυτή τη διαδικασία, θα μπορέσουμε να βάλουμε την οικονομία μας σε τροχιά ανάκαμψης. Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να αποκαταστήσουμε σταδιακά το εισόδημα και κυρίως το ηθικό των πολιτών.

Κυρίες και κύριοι,

Εδώ και τουλάχιστον δύο χρόνια, συζητάμε για την ευρωπαϊκή κρίση χρέους τοποθετώντας την Ελλάδα στη θέση του θύματος. Κατηγορούμε τους κερδοσκόπους, τις αγορές, τους εταίρους μας. Κι όταν τελειώσουμε με αυτούς, κατηγορούμε ο ένας τον άλλον. Κάνουμε διαχωρισμούς ανάμεσα σε «μνημονιακούς» και «αντι - μνημονιακούς», σε περισσότερο ή λιγότερο πατριώτες, σε ευαίσθητους και σε ανάλγητους.

Μέχρι τώρα, αυτή η προσέγγιση δεν έχει οδηγήσει πουθενά.

Ναι, είναι αλήθεια ότι η ευρωζώνη δεν ήταν προετοιμασμένη να αντιμετωπίσει μια παγκόσμια χρηματοπιστωτική και οικονομική κρίση. Είναι αλήθεια ότι υπήρξαν τραγικές καθυστερήσεις και αστοχίες εκ μέρους των Ευρωπαίων, που άνοιξαν ουσιαστικά το δρόμο στους κερδοσκόπους.

Είναι αλήθεια ότι το μείγμα πολιτικής που μας επιβλήθηκε από τους δανειστές μας ήταν πέρα για πέρα λανθασμένο και αντιπαραγωγικό, οδηγώντας τη χώρα σε βαθιά ύφεση.

Όμως, το να μένουμε σε αυτά, είναι σαν να κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας.

Για το γεγονός ότι η Ελλάδα σήμερα έχει χρεοκοπήσει, υπεύθυνοι είμαστε κυρίως εμείς.

Η οικονομία μας κατέρρευσε γιατί είχε στηριχθεί σε σαθρά θεμέλια. Γιατί το δικό μας πολιτικό σύστημα απέτυχε να αντιμετωπίσει τα διαρθρωτικά προβλήματα, που τώρα έχουν βγει με φόρα στην επιφάνεια. Κι όταν λέω πολιτικό σύστημα, δεν αναφέρομαι μόνο στις κυβερνήσεις που αμέλησαν, ή δεν τόλμησαν από φόβο για το πολιτικό κόστος. Αναφέρομαι και στις εκάστοτε αντιπολιτευόμενες δυνάμεις, που ύψωναν πάντα ένα τείχος άρνησης απέναντι σε κάθε μεταρρυθμιστική προσπάθεια.

Ο κρατισμός, η γιγάντωση και η αναποτελεσματικότητα του δημόσιου τομέα, η συντεχνιοκρατία, η αδυναμία πάταξης της φοροδιαφυγής, είναι προβλήματα που εμείς αφήσαμε να δημιουργηθούν και να απλώσουν ρίζες.

Κι αν δεν πάψουν να υπάρχουν, η προσπάθεια για ανάκαμψη θα είναι μάταιη. Όσες δόσεις κι αν εκταμιευθούν, όσες επιμηκύνσεις κι αν γίνουν, όσες θυσίες κι αν υποστούν οι πολίτες. Ορισμένοι ίσως θυμούνται ότι είχα δηλώσει προεκλογικά, και είχα μάλιστα λοιδορηθεί γι' αυτό, πως αυτά που δεν κάναμε τα προηγούμενα τριάντα χρόνια έπρεπε να γίνουν τα επόμενα δύο.

Για να βγούμε από την κρίση, ένας και μόνο δρόμος υπάρχει: να τα αλλάξουμε όλα.

Αυτό που ενδιαφέρει τους δανειστές μας είναι να μη χάσουν τα χρήματά τους.

Το πως θα φτιάξουμε μια πιο υγιή και παραγωγική οικονομία, είναι δική μας υπόθεση. Το πώς θα παράγουμε πρωτογενή πλεονάσματα, χωρίς να χρειάζεται κάθε τόσο να ψαλιδίζουμε μισθούς και συντάξεις, είναι δική μας υπόθεση.

Και γι' αυτό πρέπει άμεσα να προχωρήσουν μια σειρά από διαθρωτικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις. Θα αναφέρω ενδεικτικά:

- Την επιτάχυνση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και την αξιοποίηση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας. Κι αυτή η διαδικασία δεν πρέπει να προχωρήσει μόνο με εισπρακτικά κριτήρια, αλλά κυρίως με αναπτυξιακά. Το κράτος πρέπει επιτέλους να εγκαταλείψει το ρόλο του επιχειρηματία – στον οποίο έχει αποτύχει οικτρά. Ας αφήσει τις επιχειρήσεις στους ιδιώτες και ας κάνει αυτό που είναι δουλειά του να κάνει: να θέτει κανόνες για τη διασφάλιση υγιούς ανταγωνισμού και να προστατεύει τα δικαιώματα και το συμφέρον των καταναλωτών.

- Με την ίδια λογική πρέπει να προχωρήσει και να ολοκληρωθεί η απελευθέρωση των αγορών σε όλους τους κλάδους. Θα πρέπει να τελειώνουμε επιτέλους με τα ημίμετρα, τις προχειρότητες και τις πατέντες, που δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από όσα λύνουν.

- Αναγκαία είναι και η αναμόρφωση του φορολογικού συστήματος. Με στόχο να γίνει απλούστερο, σύγχρονο, ανταγωνιστικό αλλά και πιο δίκαιο. Με ρυθμίσεις που θα επιτρέπουν αποτελεσματικότερη εποπτεία και έλεγχο κατά της φοροδιαφυγής. Ρυθμίσεις όπως η εισαγωγή του flat tax, την οποία έχω εισηγηθεί, είναι προσωπική μου άποψη και επιμένω ότι θα έχει θετικά αποτελέσματα. Επίσης, με αυστηρές ποινές για τους παραβάτες, οι οποίες δεν θα καταλογίζονται μόνο αλλά και θα εφαρμόζονται. Γιατί πρέπει κάποια στιγμή να σταματήσει ο διαχωρισμός ανάμεσα στους «έξυπνους» και τα «θύματα».

- Αντίστοιχα, χρειάζονται στοχευμένες πολιτικές για την πάταξη της εισφοροδιαφυγής και του παρεμπορίου, που στερούν έσοδα από το κράτος και ταυτόχρονα αλλοιώνουν τον ανταγωνισμό.

- Ένας σημαντικός τομέας μεταρρυθμίσεων, είναι αυτός που αφορά τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης, ώστε να πάψει να είναι μια από τις πιο δαπανηρές στην Ευρώπη σε σχέση με την ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχει στους πολίτες. Η κατάργηση άχρηστων οργανισμών και φορέων, η αντιμετώπιση της πολυδιάσπασης αρμοδιοτήτων και η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών, είναι θέματα που πρέπει να τεθούν σε προτεραιότητα. Κυρίως όμως, θα πρέπει να υπάρξουν παρεμβάσεις για να αλλάξει το καθεστώς της ισοπέδωσης που ισχύει σήμερα. Η λειτουργία της δημόσιας διοίκησης δεν θα διορθωθεί με την οικονομική εξαθλίωση, ούτε με την απαξίωση του συνόλου των υπαλλήλων. Η αξιολόγηση είναι αναγκαία σε όλα τα επίπεδα, με αντικειμενικά αλλά αυστηρά κριτήρια. Οι ευσυνείδητοι, οι ικανοί, αυτοί που κάνουν τη δουλειά τους έντιμα και υπεύθυνα, πρέπει να έχουν κίνητρο, αναγνώριση και ανταμοιβή.

- Τέλος, πρέπει να γίνουν γενναίες παρεμβάσεις για τη βελτίωση του επιχειρηματικού και επενδυτικού περιβάλλοντος. Με μεταρρυθμίσεις για την απλοποίηση των διαδικασιών ίδρυσης επιχειρήσεων και έγκρισης επενδυτικών σχεδίων. Με αποσαφήνιση του νομοθετικού πλαισίου, όσον αφορά τις χρήσεις γης, για να ξέρει επιτέλους ο καθένας τι μπορεί να κάνει και που. Με μείωση της γραφειοκρατίας και επιτάχυνση των διαδικασιών απονομής της δικαιοσύνης. Με την παροχή φορολογικών και άλλων κινήτρων.

- Εδώ θα συμπληρώσω και κάτι ακόμα ιδιαίτερα σημαντικό: οι πόροι του ΕΣΠΑ και άλλων κοινοτικών δράσεων και προγραμμάτων, είναι ένα από τα ελάχιστα εργαλεία που διαθέτει η κυβέρνηση για να στηρίξει την επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη. Πρέπει να αξιοποιηθεί σωστά, στηρίζοντας παραγωγικές επενδύσεις, σε κλάδους με εξωστρεφή προσανατολισμό και με υψηλή προστιθέμενη αξία για τη χώρα. Η διάθεση πόρων σε δραστηριότητες και έργα χωρίς προοπτική, ισοδυναμεί πλέον με ανεπίτρεπτη σπατάλη.

Κυρίες και κύριοι,

Αυτές οι πολιτικές, μεταξύ άλλων, θα επιτρέψουν στην ελληνική οικονομία να στηριχθεί σε νέες βάσεις. Να παράγει και πάλι αρκετά, ώστε να μπορέσει σταδιακά να αποκατασταθεί το βιοτικό επίπεδο των πολιτών και να καλυφθούν οι εισοδηματικές απώλειες των τελευταίων ετών.

Η σημερινή κυβέρνηση, στους δύο πρώτους μήνες της θητείας της, φαίνεται αποφασισμένη να κινηθεί προς αυτή την κατεύθυνση. Ήδη έχει δώσει θετικά δείγματα γραφής, τα οποία αναγνωρίζονται και από τους εταίρους μας.

Όμως, οι προθέσεις δεν φτάνουν. Χρειάζονται πράξεις και αποτελέσματα.

Πλέον δεν υπάρχουν περιθώρια αποτυχίας. Κι αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό τόσο από τα μέλη της κυβέρνησης, όσο και από τα κόμματα που τη στηρίζουν, αλλά ακόμα και από τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Στο σημείο όπου βρισκόμαστε, δεν υπάρχουν ούτε μαγικές ούτε εύκολες λύσεις. Όσοι εξακολουθούν να επενδύουν στο λαϊκισμό, όσοι συνεχίζουν να χαϊδεύουν αυτιά για να αποκομίσουν κομματικά οφέλη, είναι βέβαιο ότι αργά ή γρήγορα θα βρεθούν αντιμέτωποι με τις ίδιες τους τις υποσχέσεις.

Βεβαίως, για να περάσει η χώρα στην επόμενη μέρα, δεν χρειάζονται μόνο αλλαγές στη δομή της οικονομίας. Χρειάζονται και βαθιές αλλαγές στη νοοτροπία, στη στάση και στη συμπεριφορά ολόκληρης της κοινωνίας.

Είναι σημαντικό να προσδιορίσουμε ξανά τη σχέση μεταξύ ατόμου, ομάδας και συνόλου. Να συνεχίσουμε να διεκδικούμε δικαιώματα, αλλά να αναλάβουμε και τις ευθύνες μας – ο ένας απέναντι στον άλλον και όλοι μαζί απέναντι στο σύνολο.

Αυτό σημαίνει, κατ' αρχήν, να περάσουμε σε μια εποχή όπου οι δημόσιοι λειτουργοί θα υπηρετούν συνειδητά πρώτα το δημόσιο συμφέρον και μετά τον εαυτό τους, ή τη συντεχνία τους.

Να περάσουμε σε μια εποχή όπου π.χ οι δικαστικοί θα επιταχύνουν την εκδίκαση υποθέσεων που έχουν αντίκτυπο στα έσοδα του κράτους, στην ανάπτυξη, στη λειτουργία του ανταγωνισμού. Σε μια εποχή όπου όλοι οι ελεγκτές και εφοριακοί θα είναι στην πρώτη γραμμή της μάχης κατά της φοροδιαφυγής, όπου οι πολεοδομίες θα λειτουργούν αποτελεσματικά προς όφελος του πολίτη και του κράτους. Οι εκπαιδευτικοί θα κάνουν ό,τι μπορούν, ώστε τα παιδιά να μη χάνουν ούτε μια ώρα μαθήματος. Και ούτω καθεξής.

Και για να μη μιλάμε μόνο για το δημόσιο τομέα, είναι ώρα να αλλάξει στάση και ένα μεγάλο μέρος του επιχειρηματικού κόσμου. Δεν αρκεί να ζητάμε απλώς μεταρρυθμίσεις από την Πολιτεία. Πρέπει να προσαρμοστούμε σε μια αγορά και σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον που είναι τελείως διαφορετικό σε σύγκριση με το παρελθόν. Πρέπει να καταλάβουμε ότι ανταγωνιστικότητα δεν σημαίνει μόνο χαμηλό μισθολογικό κόστος.

Ανταγωνιστικότητα – κάτω από τις σημερινές συνθήκες – σημαίνει και χαμηλότερα περιθώρια κέρδους. Γιατί ακόμα και σήμερα υπάρχουν κλάδοι και επιχειρήσεις που, ενώ διαμαρτύρονται για τη μείωση του τζίρου τους, ή για την ασυνέπεια του κράτους στην εξόφληση των οφειλών του, διατηρούν υπερβολικά υψηλά περιθώρια. Ανταγωνιστικότητα σημαίνει πάνω από όλα καινούριες ιδέες, σημαίνει ανάληψη ρίσκου, σημαίνει επένδυση σε ικανά μυαλά και ταλαντούχους ανθρώπους. Αυτό που έχει ανάγκη σήμερα η χώρα είναι επιχειρήσεις δυναμικές, εξωστρεφείς. Επιχειρήσεις που δεν φοβούνται την παγκοσμιοποιημένη αγορά, αλλά τολμούν να αξιοποιούν κάθε ευκαιρία και δυνατότητα που τους παρέχει.

Κυρίες και κύριοι,

Για την πορεία που ακολούθησε η χώρα όλα τα προηγούμενα χρόνια, αλλά και για το δρόμο που θα πάρουμε από εδώ και πέρα, υπεύθυνοι είμαστε εμείς. Ως πολιτικό σύστημα, ως κοινωνία, ως πολίτες.

Εμείς πρέπει να αγωνιστούμε για την έξοδο από την κρίση.

Κι αντίπαλός μας δεν είναι ούτε οι δανειστές μας, ούτε οι αγορές, ούτε το μνημόνιο. Αντίπαλός μας είναι οι ίδιες μας οι αδυναμίες. Είναι οι δομές, αλλά και τα στερεότυπα, οι αντιλήψεις και τα κατεστημένα που οδήγησαν την Ελλάδα στη χρεοκοπία.

Έχουμε καθήκον απέναντι στα παιδιά μας και στις επόμενες γενιές να δώσουμε αυτή τη μάχη. Και να την κερδίσουμε.

Σας ευχαριστώ

 

 


 

Αρχείο

Ντοκουμέντο

Αποκάλυψη




Γιάννης Παπαθανασίου © 2013